Μελατονίνη και η συμβολή της στον ύπνο

Facebook
Twitter
LinkedIn
Reddit
Telegram

Η μελατονίνη είναι μια πολύ σημαντική ορμόνη που εκκρίνει ο οργανισμός και παίζει σπουδαίο ρόλο στο πιο πολύτιμο και ταυτόχρονα παραμελημένο αγαθό, τον ύπνο.

Ο ύπνος ως φυσιολογική και συμπεριφορική διαδικασία είναι απαραίτητος για τη ρύθμιση του σώματος και την ποιότητα ζωής σε οποιαδήποτε ηλικία. Έχει θεμελιώδη συναισθηματική και σωματική σημασία, ενώ η έλλειψη του συνιστά κίνδυνο για εμφάνιση παχυσαρκίας, διαβήτη, καρδιακών παθήσεων και κατάθλιψης.                                   

Τι είναι η μελατονίνη                                                                               

Η μελατονίνη είναι μια ορμόνη που ρυθμίζει τον κιρκάδιο ρυθμό.

Ευθύνεται επίσης για την ρύθμιση του κύκλου του ύπνου αλλά και την καλή ποιότητα του. Η έλλειψη της έχει σημαντικές επιπτώσεις οι οποίες μπορεί να επηρεάσουν στην καθημερινότητα την σωματική και ψυχική υγεία. Εάν δεν παραχθεί σωστά η κατάλληλη ποσότητα μελατονίνης στο σώμα κατά τις βραδινές ώρες, προκαλούνται διάφορες διαταραχές όπως:

  • αϋπνίες
  • άγχος
  • υπερφαγικά επεισόδια

Φυσικά, η αυξημένη τάση πρόσληψης τροφής οδηγεί στην αποθήκευση λίπους και σταδιακά στην αύξηση του βάρους.

Μια ακόμα ορμόνη που πρέπει να αναφερθεί εκτός από την μελατονίνη ειναι η σεροτονίνη. Η ορμόνη της καλής διάθεσης όπως είναι γνωστή και είναι επίσης υπεύθυνη για τη ρύθμιση του ύπνου. Διαταραχές στα επίπεδα τόσο και μελατονίνης όσο και της σεροτονίνης λοιπόν, μπορούν να προκαλέσουν αυπνίες και κακή ποιότητα ύπνου.

Πώς μπορούμε να βοηθήσουμε τη διαδικασία;

Η ενδογενής μελατονίνη είναι μια ορμόνη που παράγεται φυσικά και συντίθεται και εκκρίνεται κυρίως στην επίφυση.

Η παραγωγή μελατονίνης ξεκινά με την τρυπτοφάνη (δομικό συστατικό των πρωτεϊνών) η οποία μετατρέπεται σε σεροτονίνη. Για να παραχθεί η σεροτονίνη χρειάζεται να καταναλωθεί τουλάχιστον μία 3αδα από τις βασικές ομάδες τροφίμων. Δηλαδή, μία φρέσκια τροφή (φρούτα, λαχανικά), μία ζωική (γάλα/μικα, ψάρι, αυγό κ.λπ.) μία αμυλώδη ( δημητριακά, παξιμάδι, ζυμαρικά κ.α.) μαζί με λίγο καλό έλαιο, περίπου 2 ώρες πριν τον ύπνο.

Προτείνεται να αποφεύγονται η καφεΐνη, τα πικάντικα και λιπαρά τρόφιμα. Ενδεχομένως να αποτρέψουν ένα ποιοτικό ύπνο ή και να μας κρατήσουν άυπνους.

Επιπτώσεις κακής ποιότητας ύπνου

Με ύπνο κακής ποιότητας, η σύνθεση του σώματός μας, τα επίπεδα ενέργειας, η διατροφή και η ικανότητα άσκησης μπορούν να επηρεαστούν αρνητικά.

Πολλές σημαντικές σωματικές λειτουργίες πραγματοποιούνται τη νύχτα ενώ κοιμόμαστε, βοηθώντας στη διατήρηση της υγείας επαναφέροντας τα επίπεδα των νευροδιαβιβαστών και αποτοξινώνοντας τον οργανισμό. Εάν ο οργανισμός μας δεν εκκρίνει μελατονίνη και αυτές οι λειτουργίες διαταράσσονται, το σώμα μπορεί να τεθεί σε κατάσταση αυξημένης πίεσης και έτσι ενδέχεται να έχουμε εκτεταμένες αρνητικές επιπτώσεις. Κάποιες από αυτές είναι η αυξημένη κατακράτηση νερού, η αύξηση του σωματικού βάρους και η μυϊκή διάσπαση των πρωτεϊνών.

Γνωρίζουμε ήδη, ότι η χρόνια ανεπάρκεια ύπνου μπορεί να επηρεάσει τη βέλτιστη λειτουργία του σώματος, και επιπλέον, να συμβάλλει στη συσσώρευση του σωματικού λίπους. Η βελτίωση και η διατήρηση της ποιότητας ύπνου για μεγαλύτερες περιόδους είναι μέρος των προγραμμάτων πρόληψης της παχυσαρκίας και απώλειας βάρους.

Προτερήματα καλής ποιότητας ύπνου

Αντιστρόφως, ο ποιοτικός ύπνος μιας νύχτας μπορεί να στηρίξει στόχους απώλειας βάρους και τον έλεγχο της πρόσληψης ορμονών όπως η κορτιζόλη, η οποία μπορεί να επηρεάσει την απώλεια λίπους.

Ο καλός ύπνος βοηθάει στη σωστή λειτουργία του εγκεφάλου και ενισχύει το ανοσοποιητικό και την καλή υγεία της καρδιάς. Δεδομένου ότι η μελατονίνη είναι η κύρια ορμόνη που ρυθμίζει τον κιρκάδιο ρυθμό μας, η αντιμετώπιση των προβλημάτων ύπνου με τη μελατονίνη είναι απαραίτητη.

Πώς η μελατονίνη βοηθά στη μείωση του σωματικού λίπους;

Σε δημοσίευση στο Journal of Pineal Research, από έρευνα που πραγματοποιήθηκε στο Granada University, παρατηρήθηκε μείωση του σωματικού βάρους χωρίς να απαιτείται ημερήσιο θερμιδικό έλλειμμα.

Με άλλα λόγια, οι ερευνητές κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι η μελατονίνη συμβάλει στην ρύθμιση της αφύσικης αύξησης σωματικού βάρους χωρίς περαιτέρω μείωση της ημερήσιας προσλαμβανόμενης τροφής. Επιπλέον, η μελατονίνη φάνηκε να επιδρά θετικά στην ενεργοποίηση του οργανισμού.

Σύμφωνα με την ίδια έρευνα, η μελατονίνη ενδέχεται να αυξήσει τον μεταβολισμό βελτιώνοντας ταυτόχρονα την ικανότητα απώλειας βάρους. Τα αποτελέσματα της έρευνας δείχνουν ότι η μελατονίνη έχει ευεργετική επίδραση στη σύνθεση του σώματος και στην οξείδωση του λίπους (καύση).

Τα επαρκή επίπεδα της φαίνεται ότι παίζουν σημαντικό ρόλο στις μεταβολικές προσαρμογές που προκαλούνται από την αερόβια άσκηση. Φαίνεται επίσης ότι η μελατονίνη μπορεί να είναι χρήσιμη για την αύξηση της ευαισθησίας στην ινσουλίνη.

Άλλοι τρόποι με τους οποίους η μελατονίνη βελτιώνει την υγεία

 Η μελατονίνη οδηγεί σε βελτίωση της ανοσολογικής λειτουργίας ως ισχυρό αντιοξειδωτικό.

Σύμφωνα με έρευνες, τις αποδίδονται αντιοξειδωτικές ιδιότητες για την προστασία του σώματός μας από τις ελεύθερες ρίζες και τις κυτταρικές βλάβες. Αρκετές μελέτες επίσης έχουν καταδείξει την μελατονίνη για να βοηθήσουν ή να βελτιώσουν άλλες καταστάσεις όπως:

  • Ήπια γνωστική εξασθένηση (νόσος Αλτσχάιμερ και άνοια)
  • Γνωστική λειτουργία κατά τη διαδικασία φυσικής γήρανσης
  • Βελτιωμένο ανοσοποιητικό σύστημα
  • Κατάθλιψη που προκαλείται από διαταραχή του ύπνου
  • Βελτιωμένη γαστρεντερική υγεία
  • Μείωση πονοκέφαλων ημικρανίας
  • Μείωση της αϋπνίας από τζετ λαγκ & ημερήσια κόπωση
  • Γαλήνιο ύπνο & ήρεμη διάθεση
  • Υποστήριξη λειτουργίας του εγκεφάλου με ευημερία & αντί-γήρανση
  • Πρόληψη του καρκίνου
  • Καρδιακή υγεία (στηθάγχη, υπέρταση, μειωμένος κίνδυνος καρδιακής προσβολής)
Facebook
Twitter
LinkedIn
Reddit
Telegram

Περισσότερα άρθρα

Scroll to Top