Από Δευτέρα δίαιτα

Facebook
Twitter
LinkedIn
Reddit
Telegram

Αυτό ήταν, από Δευτέρα δίαιτα!Μετά από ένα Σαββατοκύριακο όπου έφαγα και ήπια πολύ, κυριευμένη από το αίσθημα ότι το δικαιούμαι μετά από μια κουραστική εβδομάδα, γεμίζω υποσχέσεις τον εαυτό μου ότι θα ακολουθήσει μια καλύτερη εξισορροπητική κίνηση.

Πώς να μάθω να λέω όχι;

Ανεβαίνω τη Δευτέρα στη ζυγαριά. Με τον δείκτη να δείχνει τρία κιλά παραπάνω, γεμίζω απογοήτευση και ταυτόχρονα πανικόβλητες υποσχέσεις. Από Δευτέρα δίαιτα. Από σήμερα θα με προσέξω παραπάνω. Θα κάνω κάτι πολύ αυστηρό, ώστε το επόμενο Σαββατοκύριακο να μπορώ να το κλέψω και πάλι λίγο παραπάνω.

Όσο βγάζω τροφές από τη διατροφή μου, τόσο νιώθω τη στέρηση να αυξάνει. O δείκτης ωστόσο της ζυγαριάς που κατεβαίνει γρήγορα και εύκολα, με ενθαρρύνει να συνεχίζω. Έρχεται το Σαββατοκύριακο και τηρώντας την υπόσχεση που είχα δώσει στον εαυτό μου, το κλέβω. Κάνω ανεξέλεγκτα γεύματα και πίνω περισσότερο.

Αποτέλεσμα αυτού είναι τη Δευτέρα το πρωί,  που ξεκινά και πάλι το από Δευτέρα δίαιτα, να είμαι στο σημείο που ήμουν την προηγούμενη Δευτέρα. Ή ακόμα και παραπάνω, και η απογοήτευση μου ξεχειλίζει. Νιώθω πως δεν έχει κανένα νόημα να προσπαθώ και συνεχίζω την υπερβολή του Σαββατοκύριακου και μέσα στην εβδομάδα. Ο φαύλος κύκλος καλά κρατεί.

Ένα γνώριμο μοτίβο

Σκεφτείτε πως θα τελειώνατε άραγε εσείς την παρακάτω δήλωση. “Δεν μπορώ να ξεκινήσω να τρέφομαι υγιεινά σήμερα γιατί…”

Ο καθένας από εμάς θα μπορούσε να συμπληρώσει αυτήν την πρόταση με μια τεράστια ποικιλία από ευφάνταστες δικαιολογίες. Πού καιρός να προετοιμάζω γεύματα; Έχω τόσα πολλά που τρέχουν αυτή τη στιγμή στη ζωή μου, στη δουλειά μου. Καθημερινά έχω να ετοιμάσω τα ταπεράκια για τα παιδιά, δεν μπορώ να σκέφτομαι ότι πρέπει να κάνω το ίδιο και για μένα. Περιμένω περίοδο, διαβάζω πολύ, είμαι συνέχεια στο τρέξιμο, χρειάζομαι σοκολάτα.

 Το μυαλό μας μπορεί να αποτελέσει τον μεγαλύτερο σαμποτέρ. Ενώ επιθυμούμε να στραφούμε σε ένα περισσότερο ισορροπημένο και ενσυνείδητο τρόπο διατροφής, να δικαιολογεί το φαγητό που έχει στόχο την ανακούφιση. Και να συνεχίζουμε έτσι, να σκεφτόμαστε και να τρώμε, βασιζόμενοι σε αδιέξοδους αυτοματισμούς. Και “από Δευτέρα δίαιτα”…

 Το να τρώμε με ένα μη ενσυνείδητο τρόπο, είναι το να καταναλώνουμε την τροφή μας χωρίς επίγνωση. Είτε παραδομένοι στην τηλεόραση, είτε χωρίς πραγματικά να  είμαστε  πεινασμένοι, είτε όταν θέλουμε να ηρεμήσουμε. Να καταναλώνουμε  υπερβολικές μερίδες, συχνά χωρίς καν να γευόμαστε την τροφή.

Αντίθετα, η ενσυνείδητη κατανάλωση τροφής είναι το να τρώμε με σκοπό. Να επιλέγουμε το πότε, το πού και το τι τρώμε. Η ενσυνείδητη κατανάλωση τροφής δεν ταυτίζεται με τη δίαιτα. Έχει να κάνει με την ισορροπία, με το τι τρώμε και το πώς το τρώμε. Είμαστε παρόντες στη στιγμή, γευόμαστε την τροφή και βρισκόμαστε σε άμεση επαφή με το αίσθημα του κορεσμού.

Τρώμε όπως σκεφτομαστε

Ο τρόπος με τον οποίο σκεφτόμαστε, είναι άρρηκτα δεμένος με τον τρόπο με τον οποίο τρώμε.

Συγκεκριμένα μοτίβα σκέψης μπορεί να μας κρατούν αιχμάλωτους στη συνήθεια, όπως για παράδειγμα το να δρούμε στον αυτόματο πιλότο. Κάθε φορά που η προσοχή μας χαλαρώνει, επιστρέφουμε ασυνείδητα στις παλιές μας διατροφικές συνήθειες και δικαιολογίες.

Ας μην ξεχνάμε, ότι προϋπήρχαν για μεγάλο διάστημα στη ζωή μας και έρχονται αυτόματα να γεμίσουν το κενό της συνειδητότητας. Στον αντίποδα αυτού, όταν έχουμε τεταμένη την προσοχή μας και αναλύουμε  και την παραμικρή θερμίδα που λαμβάνουμε με ένα καταναγκαστικό τρόπο, αποκόπτουμε τον εαυτό μας από την γεύση και την απόλαυση του φαγητού και το συρρικνώνουμε στο ενεργειακό του αποτύπωμα.

Επιπλέον, συχνά αγκιστρωνόμαστε από σκέψεις, μπαίνουμε σε μια διαδικασία να μηρυκάζουμε περιστρεφόμενοι ατέλειωτες ώρες γύρω από την ίδια σκέψη, ταξιδεύοντας μπρος πίσω, χάνοντας την επαφή μας με το παρόν και κατά συνέπεια και με τις ανάγκες του παρόντος, τις ανάγκες του σώματος μας. Άλλοτε πάλι, αποφεύγουμε τις σκέψεις μας. Τις κρίνουμε εξαπολύοντας κύματα ντροπής ή απλά αντιδρούμε σε αυτές.

2 κατηγορίες σκέψης

 Η Albers (2011) διαχωρίζει τις σκέψεις των δικαιολογιών και της αυτοκριτικής, σε δύο βασικές κατηγορίες. Τις σκέψεις παράκαμψης και τις σκέψεις του οδηγού πίσω καθίσματος.

Οι πρώτες, είναι εκείνες οι δικαιολογίες και εξηγήσεις, που παρεμβαίνουν στο να αναλάβει κάποιος δράση. Οι δεύτερες σχετίζονται με την αδιάκοπη αυτοκριτική για το πως τρώμε, που λειτουργεί ακριβώς με τον ίδιο τρόπο που ένας συνεπιβάτης μπορεί να κρίνει και να επικρίνει την οδήγησή μας. Αυτή η επικριτική εσωτερική φωνή, δημιουργεί ένα φαύλο κύκλο στον οποίο τρώμε πολύ. Κατακρίνουμε τον εαυτό μας, νιώθουμε άσχημα, χρειαζόμαστε να ηρεμήσουμε, τρώμε παραπάνω.

Στον πυρήνα όλων αυτών των δικαιολογιών βρίσκεται ένας μηχανισμός αποφυγής. Μέσω αυτού του μηχανισμού βρίσκουμε τρόπους να αποτρέψουμε την άμεση επαφή με μια σκέψη, μια αίσθηση, ένα συναίσθημα ή μια πράξη, που με κάποιο τρόπο μας προκαλεί άγχος.

Έτσι, όταν σκεφτόμαστε ότι θα ξεκινήσουμε να τρώμε καλύτερα από Δευτέρα και όχι σήμερα, μπορεί να είναι ένας τρόπος να αποφύγουμε  τα συναισθήματα και τις αισθήσεις που δεν θέλουμε να βιώσουμε εκείνη τη στιγμή, όπως για παράδειγμα ότι:

  • ίσως καταλήξουμε να τρώμε λιγότερο και αν αυτό θα μας είναι αρκετό
  • δεν θα πρέπει να ενδώσουμε στις λιγούρες και τι θα κάνουμε με αυτή μας την ανάγκη
  • θέλουμε και ταυτόχρονα φοβόμαστε την αλλαγή
  • θα επιθυμούμε περισσότερο φαγητό
  • θα εξοριστούμε από τοις κοινωνικές μας επαφές που βασίζονται στο φαγητό
  • θα φοβόμαστε μην  αποτύχουμε και πάλι

Αποφυγή, ένας μηχανισμός διαχείρισης

 Όπως συμβαίνει όμως και με όλες τις φοβίες, όσο περισσότερο κανείς στρέφεται στις δικαιολογίες και αποφεύγει μια κίνηση, μία πράξη, τόσο η φοβία μεγαλώνει και η αποφευκτική συμπεριφορά γίνεται συμβατή με την ύπαρξη.

Η αποφυγή είναι ένας μηχανισμός διαχείρισης, αυτό όμως που ξεκινά σαν διαχείριση μπορεί να γίνει φοβία, αν μετατραπεί σε μια σταθερή επιλογή. Ας πάρουμε το παράδειγμα ενός ανθρώπου που φοβάται να μπει στο ασανσέρ. Θέλει να μπει, γιατί το να φτάσει στον όγδοο όροφο θα είναι μια γρήγορη και με λιγότερη προσπάθεια επιλογή, αλλά η σκέψη να αντιμετωπίσει τα δυσάρεστα συναισθήματα που του γεννιούνται από τον κλειστό χώρο τον κρατά πίσω.

Το ίδιο συμβαίνει και με τον άνθρωπο που βρίσκεται σε μια κατάμεστη αίθουσα χορού, τα πόδια του τον ωθούν να πάρει μέρος στη γιορτή και το μυαλό του τον ακινητοποιεί, μέσα από ένα κύμα ντροπής και έκθεσης. Μένει καρφωμένος στο πάτωμα, να βλέπει τους άλλους να διασκεδάζουν, φοβούμενος να έρθει αντιμέτωπος με αυτή την πρώτη αίσθηση αλλαγής κατάστασης.

Αν ο άνθρωπος στο πρώτο παράδειγμα, άντεχε να μπει ξανά και ξανά στο ασανσέρ, ή ο δεύτερος έμπαινε στο χορό, τα άβολα συναισθήματα θα μειωνόταν με κάθε είσοδο στο ασανσέρ, με κάθε κίνηση και θα είχε στο τέλος ένα άλλο αποτέλεσμα.

Το να υιοθετήσουμε λοιπόν μια ενσυνείδητη στάση απέναντι στο φαγητό και να απομακρυνθούμε από τις δικαιολογίες πάσης φύσης, είναι στην ουσία μια καθημερινή διαφορετική επιλογή που μας φέρνει αντιμέτωπους με τους φόβους και τις ανασφάλειες μας και σταδιακά μας απαλλάσσει από αυτούς.

Από Δευτέρα δίαιτα τελικά;

Διαλέγουμε να μπούμε στο ασανσέρ, διαλέγουμε να ακολουθήσουμε την μουσική και να χορέψουμε, αντιμετωπίζοντας τα άβολα συναισθήματα γύρω από τις δυσλειτουργικές συνήθειες που έχουμε αναπτύξει σε σχέση με το φαγητό και έτσι σταδιακά να τις αλλάξουμε. Διαλέγουμε την ζωή την ίδια.

Reference

Albers, S. (2011). But I deserve this chocolate. The 50 most common diet-derailing excuses and how to outwit them. Oakland: New Harbinger

Facebook
Twitter
LinkedIn
Reddit
Telegram

Περισσότερα άρθρα

Scroll to Top