Τα αυτοκίνητα δίνουν την θέση τους στα άρματα, τα κορναρίσματα στη μουσική και το κυκλοφοριακό χάος στον ξέφρενο χορό. Και το καρναβάλι ξεκινά.Κάθε άλλο παρά “έμπνευση” των νεοελλήνων μπορούν να χαρακτηριστούν οι Αποκριές, καθώς μας είχαν προλάβει οι αρχαίοι. Αυτή η δημοφιλής παράδοση προέρχεται από τις παγανιστικές τελετουργίες των αρχαίων Ελλήνων και τις γιορτές προς τιμή του Διονύσου, θεού του κρασιού και της ευθυμίας.
Οι άνθρωποι τότε ξεχύνονταν στους δρόμους φορώντας μάσκες. Μεταμορφώνονταν σε «σάτυρους», μιλούσαν και συμπεριφέρονταν προκλητικά, ώστε να μπορούν να εκφράζουν ελεύθερα ερωτικές σκέψεις, χωρίς να αποκαλύπτουν την αληθινή τους ταυτότητα.
Μια άλλη εκδοχή θέλει τους χορούς των μεταμφιεσμένων να συνδέονται με την πίστη στην επάνοδο των ψυχών στη γη, αλλά και το ρόλο των πνευμάτων στην ανθοφορία και την καρποφορία.
Στη σύγχρονη εποχή, η αποκριάτικη περίοδος δεν χαρακτηρίζεται μόνο από την αλλαγή της διάθεσης αλλά και της διατροφής, καθώς μετά το τέλος της Αποκριάς, ακολουθούν 40 ημέρες που από το τραπέζι μας απουσιάζει το κρέας αλλά γεμίζει με νηστίσιμες λιχουδιές, η γνωστή Σαρακοστή. Μάλιστα, η λέξη “Αποκριά” σημαίνει απαγόρευση της κρεοφαγίας, ενώ την ίδια έννοια έχει και η αγγλική λέξη «carnival», η οποία προέρχεται από το λατινικό «carnem levare» ή «carnis levamen», που σημαίνει «διακοπή της βρώσης κρέατος».
Η παράδοση, βέβαια, δεν σταματάει στο φαγητό, καθώς πολλά είναι τα αποκριάτικα έθιμα σε όλη την Ελλάδα. Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα της Ηπείρου και της Θράκης, σε αρκετά χωριά των οποίων «όλη η παρέα των προσωπείων, μασκαράδων», τελεί τον ψευτογάμο, όπου ένας ψευτόπαπας στεφανώνει το ανδρόγυνο. Ένα άλλο γνωστό έθιμο είναι το γαϊτανάκι. Ένα ψηλό ξύλο, με δεμένες πολύχρωμες κορδέλες, κάθε μια από τις οποίες κρατά ένας χορευτής, ντυμένος με παραδοσιακή στολή, ενώ ρυθμοί χορευτικοί οδηγούν τα βήματα γύρω από τα γαϊτανάκι.
Με πολλά παραδοσιακά δρώμενα σε όλες τις περιοχές της χώρας, έρχεται η Καθαρά Δευτέρα που είναι και το τέλος της Αποκριάς και η πρώτη μέρα της Σαρακοστής. Γνωστή και ως Κούλουμα, από το colum που σημαίνει καθαρός, είναι η ημέρα που πετάμε πολύχρωμους χαρταετούς και τρώμε υπέροχα νηστίσιμα φαγητά.
Μπορεί, λοιπόν, στην Ελλάδα η φράση «Ας πέσουν οι μάσκες» να ακούγεται σχεδόν καθημερινά, από πολίτες προς πολιτικούς, υπάρχει όμως και μια περίοδος που οι μάσκες όχι μόνο είναι απαραίτητες αλλά έχουν και την τιμητική τους.
Μια άλλη εκδοχή θέλει τους χορούς των μεταμφιεσμένων να συνδέονται με την πίστη στην επάνοδο των ψυχών στη γη, αλλά και το ρόλο των πνευμάτων στην ανθοφορία και την καρποφορία.
Στη σύγχρονη εποχή, η αποκριάτικη περίοδος δεν χαρακτηρίζεται μόνο από την αλλαγή της διάθεσης αλλά και της διατροφής, καθώς μετά το τέλος της Αποκριάς, ακολουθούν 40 ημέρες που από το τραπέζι μας απουσιάζει το κρέας αλλά γεμίζει με νηστίσιμες λιχουδιές, η γνωστή Σαρακοστή. Μάλιστα, η λέξη “Αποκριά” σημαίνει απαγόρευση της κρεοφαγίας, ενώ την ίδια έννοια έχει και η αγγλική λέξη «carnival», η οποία προέρχεται από το λατινικό «carnem levare» ή «carnis levamen», που σημαίνει «διακοπή της βρώσης κρέατος».
Η παράδοση, βέβαια, δεν σταματάει στο φαγητό, καθώς πολλά είναι τα αποκριάτικα έθιμα σε όλη την Ελλάδα. Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα της Ηπείρου και της Θράκης, σε αρκετά χωριά των οποίων «όλη η παρέα των προσωπείων, μασκαράδων», τελεί τον ψευτογάμο, όπου ένας ψευτόπαπας στεφανώνει το ανδρόγυνο. Ένα άλλο γνωστό έθιμο είναι το γαϊτανάκι. Ένα ψηλό ξύλο, με δεμένες πολύχρωμες κορδέλες, κάθε μια από τις οποίες κρατά ένας χορευτής, ντυμένος με παραδοσιακή στολή, ενώ ρυθμοί χορευτικοί οδηγούν τα βήματα γύρω από τα γαϊτανάκι.
Με πολλά παραδοσιακά δρώμενα σε όλες τις περιοχές της χώρας, έρχεται η Καθαρά Δευτέρα που είναι και το τέλος της Αποκριάς και η πρώτη μέρα της Σαρακοστής. Γνωστή και ως Κούλουμα, από το colum που σημαίνει καθαρός, είναι η ημέρα που πετάμε πολύχρωμους χαρταετούς και τρώμε υπέροχα νηστίσιμα φαγητά.
Μπορεί, λοιπόν, στην Ελλάδα η φράση «Ας πέσουν οι μάσκες» να ακούγεται σχεδόν καθημερινά, από πολίτες προς πολιτικούς, υπάρχει όμως και μια περίοδος που οι μάσκες όχι μόνο είναι απαραίτητες αλλά έχουν και την τιμητική τους.
